Người đàn ông Nghệ An gây chú ý khi đăng ký thi tốt nghiệp THPT lần thứ 18

“Chiến thần trường thi” 39 tuổi ở Nghệ An và lần thứ 18 vượt vũ môn: Khi việc học là một hành trình trải nghiệm không có hồi kết

Mỗi khi mùa hè gõ cửa, tiếng ve râm ran và sắc đỏ của hoa phượng ngập tràn góc phố cũng là lúc hàng triệu sĩ tử trên cả nước bước vào một trong những bước ngoặt lớn nhất cuộc đời: Kỳ thi tốt nghiệp Trung học phổ thông (THPT). Với phần lớn học sinh mười tám tuổi, đây là một cuộc chiến cân não đầy áp lực, một cánh cửa bắt buộc phải vượt qua để chạm tay vào ước mơ đại học. Thế nhưng, giữa bầu không khí căng thẳng ấy, có một người đàn ông tại Nghệ An lại nhìn nhận kỳ thi này dưới một lăng kính hoàn toàn khác biệt. Ở tuổi 39, khi bạn bè đồng lứa đã yên bề gia thất, lo toan chuyện cơm áo gạo tiền, anh lại thản nhiên sửa soạn bút thước để bước vào phòng thi tốt nghiệp… lần thứ 18.

Câu chuyện “độc lạ” của người đàn ông này không chỉ mang lại sự thích thú, tò mò cho cư dân mạng, mà còn mở ra một góc nhìn đầy mới mẻ, tích cực về triết lý học tập suốt đời trong xã hội hiện đại.

Bản lĩnh của người đàn ông 17 lần đỗ Đại học và mục tiêu ở tuổi U40

Cứ đến tháng 6 hằng năm, cái tên Nguyễn Văn Mão (sinh năm 1987, trú tại tỉnh Nghệ An) lại trở thành tâm điểm chú ý trên các diễn đàn giáo dục và mạng xã hội. Mới đây, dòng trạng thái ngắn gọn mang tính “thông báo thường niên” của anh trên trang cá nhân: “Đến hẹn lại lên. Chuẩn bị thi tốt nghiệp Trung học phổ thông lần thứ 18” đã ngay lập tức bùng nổ tương tác. Hàng nghìn lượt yêu thích, chia sẻ và bình luận bày tỏ sự kinh ngạc xen lẫn nể phục dành cho “thí sinh kỳ cựu” này.

Đối với nhiều người, việc đi thi lại nhiều lần thường gắn liền với câu chuyện “thi trượt” hoặc áp lực phải đỗ bằng được vào một trường đại học danh giá nào đó. Nhưng với anh Mão, thực tế hoàn toàn ngược lại. Trong suốt 17 lần tham dự các kỳ thi tốt nghiệp và đại học trước đây, anh đã sở hữu một “bộ sưu tập” giấy báo trúng tuyển đáng mơ ước của hàng loạt ngôi trường uy tín bậc nhất cả nước. Danh sách những nơi anh từng đặt chân đến theo học khiến không ít người phải trầm trồ, bao gồm: Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội, Trường Đại học Giao thông Vận tải, Trường Đại học Xây dựng, Trường Đại học Thủy lợi, Trường Đại học Công đoàn, Trường Đại học Điện lực, Đại học Mỏ – Địa chất và Trường Đại học Vinh.

Dù liên tục chinh phục thành công cánh cửa đại học, nhưng do những thay đổi về công việc, điều kiện thời gian và hoàn cảnh cá nhân ở từng giai đoạn cuộc sống, anh không theo đuổi tất cả các chương trình học này đến cùng. Giờ đây, việc nộp hồ sơ dự thi lần thứ 18 hoàn toàn không xuất phát từ áp lực bằng cấp hay mưu cầu danh lợi. Động lực lớn nhất thôi thúc người đàn ông 39 tuổi này xách ba lô vào phòng thi là mong muốn được sống lại những khoảnh khắc hoài niệm thời học sinh, trải nghiệm bầu không khí đặc trưng của trường thi và tự đánh giá xem năng lực tư duy, kiến thức nền tảng của bản thân còn nhạy bén đến đâu trước những thay đổi liên tục của chương trình giáo dục hiện nay.

Qua góc nhìn của một người đã trải qua gần hai thập kỷ đi thi, anh Mão nhận định rằng cấu trúc đề thi qua mỗi năm đều có những sự điều chỉnh, cải tiến nhất định để phù hợp với thực tiễn. Tuy nhiên, phần kiến thức cốt lõi của các môn tự nhiên như Toán, Vật lý, Hóa học thì vẫn giữ được tính ổn định và nằm trong tầm tay xử lý của anh. Dù nhận thấy trí nhớ của mình ở tuổi 39 không còn được nhanh nhạy như thời mười tám, đôi mươi, anh vẫn tự tin đặt ra mục tiêu tổng điểm các môn trong khoảng từ 15 đến 20 điểm cho kỳ thi năm nay với một tâm lý vô cùng thoải mái, không chút áp lực.

Điều thú vị nhất đối với anh Mão khi bước vào phòng thi chính là việc được ngồi cạnh những thí sinh trẻ tuổi, những em học sinh đáng tuổi em, tuổi cháu mình. Dù khoảng cách thế hệ lên tới gần 20 năm, anh vẫn luôn coi mình là một thí sinh bình đẳng như bao người khác. Khác biệt duy nhất có lẽ là các em vận dụng những kiến thức vừa được thầy cô rèn luyện nóng hổi trên lớp, còn anh phải tự lục tìm, khơi gợi lại những ký ức kiến thức từ quá khứ. Với anh, điều quý giá nhất sau 17 lần vượt vũ môn chính là duy trì được ngọn lửa đam mê với sách vở và khẳng định một thông điệp mạnh mẽ: Việc học là việc cả đời, và không bao giờ có giới hạn tuổi tác cho những ai muốn làm mới bản thân.

Nhìn nhận một cách thẳng thắn dưới góc độ xã hội học và tâm lý học truyền thông, câu chuyện của anh Nguyễn Văn Mão tại Nghệ An ban đầu có thể khiến người ta nghĩ đến một hiện tượng “độc lạ” để câu view, câu tương tác mạng xã hội. Tuy nhiên, nếu bóc tách sâu hơn các tầng ý nghĩa phía sau con số 18 lần đi thi, chúng ta sẽ nhận ra một bài học rất lớn về thái độ sống, tinh thần cầu tiến và một góc nhìn hoàn toàn mới về giá trị của giáo dục.

Vượt qua định kiến về “Tuổi tác” và “Mục đích bằng cấp”

Trong tư duy truyền thống của phần lớn người Việt Nam, lộ trình cuộc đời thường được lập trình sẵn theo một khuôn mẫu cố định: Đi học, thi tốt nghiệp, đỗ đại học, ra trường tìm việc, kết hôn rồi ổn định cuộc sống. Kỳ thi tốt nghiệp THPT vô hình trung bị biến thành một “lằn ranh sinh tử”, nơi định đoạt sự thành bại của một con người ở tuổi mười tám. Chính áp lực nặng nề này đã biến trường thi thành một nơi đầy lo âu, căng thẳng và đôi khi để lại những chấn thương tâm lý cho các bạn trẻ nếu kết quả không như kỳ vọng.

Hành động của anh Nguyễn Văn Mão đã hoàn toàn phá vỡ định kiến đó. Việc một người đàn ông U40 vẫn thản nhiên ngồi chung phòng thi với thế hệ 2k8 là một minh chứng sống động cho thấy trường học không có biên giới tuổi tác. Anh đi thi không phải để tìm kiếm một tấm bằng làm trang sức cho bản lý lịch, cũng không phải để chứng tỏ mình giỏi hơn người khác. Anh thi vì niềm vui được học, vì muốn thử thách giới hạn của bộ não và để chứng minh rằng kiến thức là một dòng chảy liên tục.

Khi một người đi thi với tâm thế của một người trải nghiệm chứ không phải một kẻ đi săn điểm số, họ sẽ nhìn thấy vẻ đẹp của tri thức thay vì những áp lực vô hình. Đây là một góc nhìn cực kỳ tích cực mà các bậc phụ huynh và chính các sĩ tử trẻ tuổi cần suy ngẫm: Kỳ thi chỉ là một cột mốc, không phải là điểm kết thúc của năng lực tự học.

“Nghiện thi” hay sự khao khát làm mới tư duy?

Nhiều người hài hước gọi anh Mão là người “nghiện thi”, nhưng dưới góc độ khoa học, đây là hành vi tự kích thích tư duy cực kỳ hiệu quả. Khi con người bước sang độ tuổi trung niên, bộ não rất dễ rơi vào trạng thái trì trệ do những lối mòn trong công việc và cuộc sống hằng ngày. Việc tự đặt mình vào một môi trường có tính thử thách cao như phòng thi, đối mặt với những dạng đề toán logic, những câu hỏi vật lý vĩ mô buộc bộ não phải vận động, tái cấu trúc lại các liên kết thần kinh.

Đặc biệt, việc anh đối diện với các chương trình cải cách giáo dục mới mà không hề e sợ cho thấy một tinh thần thích ứng tuyệt vời. Rất nhiều người lớn tuổi thường có xu hướng từ chối tiếp nhận cái mới, cho rằng kiến thức thời của mình mới là chuẩn mực. Nhưng anh Mão chọn cách dấn thân, ngồi lại cùng bàn với thế hệ trẻ để hiểu xem giới trẻ ngày nay đang học gì, tư duy ra sao. Đó là một cách rút ngắn khoảng cách thế hệ vô cùng thông minh và văn minh.

Lan tỏa thông điệp tích cực: Xây dựng một xã hội học tập

Nhìn từ định hướng thông tin tích cực, câu chuyện của thí sinh Nguyễn Văn Mão xuất hiện rất đúng lúc như một liều thuốc tinh thần làm dịu đi cái nóng nực và căng thẳng của mùa thi. Nó nhắc nhở chúng ta về một triết lý mà UNESCO luôn thúc đẩy: Học tập suốt đời (Lifelong learning). Học không phải là một giai đoạn kết thúc khi ta cầm trên tay tấm bằng tốt nghiệp, mà học là một quá trình kéo dài từ lúc sinh ra cho đến khi nhắm mắt xuôi tay.

Trong thời đại kỷ nguyên số phát triển vũ bão, kiến thức thay đổi và lỗi thời chỉ sau vài năm. Nếu chúng ta dừng lại và hài lòng với những gì mình đang có, chúng ta sẽ lập tức bị tụt hậu. Tinh thần cầu tiến, không ngại thay đổi của người đàn ông Nghệ An chính là tấm gương phản chiếu hình ảnh của một công dân hiện đại: Chủ động, tự tin và luôn tò mò với thế giới.

Việc tiệm sửa xe của chàng trai Hải Phòng trong câu chuyện trước đó đông khách, hay việc bài viết của anh Mão nhận được hàng nghìn lượt bão like, cho thấy xã hội hiện đại đang có xu hướng tôn vinh và trân trọng những giá trị chân thật, những nguồn năng lượng tích cực đời thường. Thay vì chú ý đến những scandal lộ đề, những tiêu cực phòng thi, dư luận đã biết hướng lòng mình về những câu chuyện nhân văn, những con người thầm lặng truyền cảm hứng.

Lời kết

Lần thứ 18 bước vào phòng thi tốt nghiệp, chúc cho anh Nguyễn Văn Mão sẽ hoàn thành xuất sắc mục tiêu 15 – 20 điểm của mình. Nhưng thực ra, điểm số đối với anh lúc này đã không còn quan trọng nữa. Bởi vì ngay từ khoảnh khắc anh đặt bút đăng ký hồ sơ dự thi, anh đã giành được điểm 10 tuyệt đối cho tinh thần hiếu học của người dân xứ Nghệ.

Câu chuyện của anh là một lời động viên ấm áp gửi đến tất cả các sĩ tử chuẩn bị bước vào kỳ thi sắp tới: Hãy tự tin, thoải mái và xem kỳ thi như một cơ hội để khẳng định bản thân. Bởi vì hãy nhìn xem, ngay cả khi bạn đã 39 tuổi, bạn vẫn có quyền được bắt đầu lại, được thử sức và được làm một thí sinh trẻ trung giữa cuộc đời rộng lớn này. Học tập không bao giờ là quá muộn, và thành công lớn nhất của một con người là chưa bao giờ ngừng cố gắng.