Hậu ‘Pháo’ tuyên bố hoàn trả 7.000 tỷ đồng cho khách mua đất dự án sân bay Nha Trang trong 90 ngày

Hậu ‘Pháo’ tuyên bố hoàn trả 7.000 tỷ đồng cho khách mua đất dự án sân bay Nha Trang trong 90 ngày

Phần 1: Canh bạc thời gian tại tòa phúc thẩm – Từ 9 tháng co lại 90 ngày

Phiên tòa phúc thẩm của Tòa án quân sự Trung ương xét xử vụ án liên quan đến Tập đoàn Phúc Sơn vừa qua đã chứng kiến một diễn biến vô tiền khoáng hậu. Nhân vật trung tâm của tâm điểm dư luận – Nguyễn Văn Hậu (biệt danh Hậu “Pháo”, Chủ tịch Tập đoàn Phúc Sơn), người trước đó bị tuyên phạt 11 năm tù ở cấp sơ thẩm về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản – đã đưa ra một lời cam kết khiến toàn bộ khán phòng phải ngỡ ngàng.

Thay vì mốc thời gian 9 tháng như phương án dự phòng trước đây, Hậu “Pháo” khẳng định trước Hội đồng xét xử (HĐXX) sẽ trực tiếp và hoàn toàn khắc phục hậu quả, hoàn trả hơn 7.000 tỷ đồng cho các khách hàng mua đất tại dự án khu sân bay Nha Trang cũ trong vòng đúng 90 ngày.

+-----------------------------------------------------------------+
|               KỊCH BẢN KHẮC PHỤC 7.000 TỶ CỦA PHÚC SƠN           |
+-----------------------------------------------------------------+
| • Tổng số tiền cần khắc phục: Hơn 7.000 tỷ đồng                 |
| • Đã chi trả thực tế: Gần 1.600 tỷ đồng (cho gần 80 khách hàng) |
| • Số tiền còn lại: Hơn 5.000 tỷ đồng                            |
| • Nguồn vốn huy động: Bạn bè, đối tác và các nguồn lực tự thân  |
| • Thời gian cam kết: Khép lại trong vòng 90 ngày                |
+-----------------------------------------------------------------+

Trước đó, tại phiên sơ thẩm, từng xuất hiện thông tin một doanh nhân tại Hà Nội đánh tiếng muốn mua lại cổ phần của Phúc Sơn để gánh thay khoản nghĩa vụ tài chính khổng lồ này. Tuy nhiên, tại nghị trường phúc thẩm, Hậu “Pháo” xác nhận cái bắt tay trung gian đó đã đổ bể. Ông trùm một thời quyết định chọn cách tự lực cánh sinh, huy động mọi mối quan hệ cá nhân để tự mình giải quyết cuộc khủng hoảng.

Tuy nhiên, nút thắt ly kỳ nhất của vụ án không nằm ở việc bị cáo có gom đủ tiền hay không, mà nằm ở phản ứng của chính các nạn nhân. Trong số 385 bị hại được triệu tập, 150 người có mặt tại tòa đã tạo nên một làn sóng quan điểm chia rẽ sâu sắc. Thay vì vui mừng khi thấy cơ hội nhận lại tiền mặt hiển hiện trước mắt, phần lớn trong số họ lại đồng loạt lắc đầu.

Một nhóm người mua gay gắt đặt câu hỏi về giá trị dòng tiền: “Một tỷ đồng của năm 2018, sau gần một thập kỷ bị chôn vùi, không thể cấu thành một tỷ đồng của hiện tại được.” Họ yêu cầu nếu trả tiền, Phúc Sơn phải tính thêm phần lãi suất phát sinh tương xứng trong suốt những năm qua.

Trong khi đó, một bộ phận đông đảo khác lại đưa ra một đề xuất táo bạo hơn nhiều: Họ không muốn làm “bị hại” trong một vụ án hình sự. Họ tự nhận mình là những nhà đầu tư ngay tình, muốn hợp đồng kinh tế giữa họ và Phúc Sơn tiếp tục có hiệu lực pháp lý để dự án được triển khai tiếp. Nguyện vọng tối thượng của nhóm này là được nhận đất chứ không nhận tiền. Trong kịch bản xấu nhất khi dự án buộc phải dừng lại, họ yêu cầu mức bồi thường phải được tính toán dựa trên bảng giá đất thị trường ở thời điểm hiện tại, chứ không phải con số danh nghĩa trên giấy tờ từ nhiều năm trước.

Hiện tại, để bảo đảm nghĩa vụ thi hành án, cơ quan chức năng đã tiến hành kê biên phong tỏa tới 2.148 bất động sản thuộc quyền sở hữu của Nguyễn Văn Hậu cùng nhiều tài sản giá trị khác. Câu chuyện pháp lý và quyền lợi tại dự án đất vàng Nha Trang vẫn đang tiếp tục là một bài toán cân não đối với cơ quan tài phán.

Phần 2: Bản chất của cuộc xung đột lợi ích giữa “Tiền” và “Đất”

Sự phân hóa sâu sắc trong tâm lý của các bị hại tại tòa án không đơn thuần là một phản ứng đòi quyền lợi thông thường. Nó phản ánh một tư duy đầu tư thực tế, một bài toán kinh tế vĩ mô thu nhỏ và cả những lỗ hổng trong các giao dịch bất động sản chưa đủ điều kiện pháp lý.

1. Nghịch lý của dòng tiền: Sức mua của năm 2018 và năm 2026

Những người yêu cầu tính thêm lãi suất hoàn toàn có cơ sở kinh tế của riêng họ. Giai đoạn 2018 – 2026 là một chu kỳ có nhiều biến động lớn về giá trị tiền tệ, lạm phát và đặc biệt là sự tăng trưởng vượt bậc của phân khúc bất động sản ven biển Nha Trang.

Bài toán thực tế: Một tỷ đồng vào năm 2018 có thể mua được những vị trí đất nền rất đẹp tại các đô thị loại 1, hoặc nếu mang đi đầu tư sản xuất kinh doanh có thể sinh lời gấp nhiều lần. Nếu hiện tại, người dân chỉ nhận lại đúng số tiền gốc danh nghĩa, đồng nghĩa với việc họ phải chịu một khoản lỗ vô hình cực kỳ lớn về chi phí cơ hội và sự trượt giá của đồng tiền. Vì vậy, việc bồi thường nguyên trạng dòng tiền gốc trong các vụ án kéo dài nhiều năm luôn là một điểm nghẹn khiến người dân cảm thấy chưa thực sự thỏa đáng.

2. Sức hút khó cưỡng của “Đất vàng” sân bay Nha Trang

Tại sao người dân thà chọn ôm một dự án đang vướng vòng lao lý, tha thiết xin tòa “đổi tư cách” từ bị hại sang đối tác, chứ nhất quyết không muốn cầm tiền mặt về?

Câu trả lời nằm ở giá trị địa chính trị và tiềm năng kinh tế độc nhất vô nhị của khu đất sân bay cũ Nha Trang. Đây được coi là “mảnh đất kim cương” cuối cùng còn sót lại ở trung tâm thành phố biển, sở hữu quỹ đất vuông vắn, kết nối hạ tầng hoàn hảo và có giá trị thương mại cực kỳ cao. Người mua thừa hiểu rằng, nếu họ nhận đất, giá trị tài sản của họ trong tương lai có thể tăng trưởng phi mã. Ngược lại, nếu cầm tiền về ở thời điểm này, họ chắc chắn không thể tìm đâu ra một sản phẩm bất động sản tương đương trên thị trường.

Khát vọng “muốn nhận đất” của người dân hoàn toàn chính đáng dưới góc độ lợi ích cá nhân, nhưng lại đặt ra một bài toán pháp lý vô cùng nan giải cho cơ quan quản lý. Khu đất này vốn là đất quốc phòng bị bàn giao trái phép, dự án của Phúc Sơn chưa đủ điều kiện pháp lý để phân lô bán nền. Việc tiếp tục thực hiện hợp đồng hay giao đất cho người dân là điều gần như không thể thực hiện ở thời điểm hiện tại, bởi nó sẽ làm hợp pháp hóa một chuỗi các hành vi vi phạm pháp luật trước đó.

3. Bài học đắt giá về “Quản trị rủi ro” trong đầu tư bất động sản dự án

Vụ án Phúc Sơn và dự án sân bay Nha Trang là một lời cảnh tỉnh sâu sắc cho thị trường bất động sản Việt Nam. Nó phơi bày một thực trạng nhức nhối: Cơn sốt đất và tâm lý đám đông có thể khiến những nhà đầu tư, dù có tiềm lực tài chính lớn, sẵn sàng bỏ qua các bộ lọc cảnh báo về pháp lý.

• Rủi ro từ việc “mua vịt trời”: Giao dịch khi dự án chưa đủ điều kiện pháp lý, chưa có giấy phép mở bán của cơ quan chức năng luôn đặt người mua vào thế “cầm lưỡi dao”. Khi doanh nghiệp xảy ra biến cố, các hợp đồng góp vốn, đặt chỗ hầu hết sẽ bị tuyên vô hiệu.

• Điểm sáng từ trách nhiệm của bị cáo: Nhìn một cách tích cực, việc Hậu “Pháo” chủ động rút ngắn thời gian khắc phục xuống 90 ngày và khẳng định tự chịu trách nhiệm hoàn toàn thể hiện một nỗ lực đáng ghi nhận trong việc giảm thiểu thiệt hại cho xã hội. Việc doanh nghiệp hợp tác, chủ động khắc phục hậu quả là tiền đề quan trọng để cơ quan chức năng có thể đẩy nhanh tiến trình xử lý vụ án, bảo vệ tối đa quyền lợi cốt lõi của người dân trong khuôn khổ pháp luật cho phép.

Lời kết cho những người đứng trong cuộc

Vụ án là một bài học đắng ngắt nhưng cần thiết để thanh lọc thị trường. Đối với các nhà đầu tư, sự an toàn pháp lý luôn phải được đặt lên trên những lời hứa hẹn về biên độ lợi nhu hai chữ số. Tiền có thể kiếm lại được bằng nhiều cách, nhưng thời gian, cơ hội và niềm tin bị chôn vùi vào những dự án “vướng vòng lao lý” là thứ tài sản không bao giờ có thể bù đắp trọn vẹn. Mong rằng với những động thái quyết liệt từ cơ quan xét xử và thiện chí khắc phục từ phía bị cáo, một giải pháp thấu tình đạt lý, cân bằng được cán cân lợi ích giữa Nhà nước – Người dân – Doanh nghiệp sẽ sớm được thực thi.