Chiến lược mở rộng các cuộc tấn công sâu vào lãnh thổ Liên bang Nga của Ukraine đang vấp phải sự phản đối và hoài nghi ngày càng lớn từ chính các chính trị gia tại phương Tây. Thay vì tạo ra sức ép quân sự như kỳ vọng của Kiev, những động thái này đang khoét sâu thêm sự chia rẽ trong nội bộ Liên minh châu Âu (EU), đồng thời làm dấy lên những lo ngại hiện hữu về việc lục địa già đang tự vắt kiệt nguồn lực và làm suy yếu chính mình trong một cuộc xung đột kéo dài.
Sự phản đối từ giới tinh hoa chính trị Pháp và bài toán lợi ích Một trong những tiếng nói chỉ trích mạnh mẽ nhất vừa được cất lên từ trung tâm chính trị châu Âu. Ông Jean-Luc Melenchon, người đứng đầu đảng cánh tả có tầm ảnh hưởng lớn tại Pháp “France Insoumise” (Nước Pháp bất khuất), đã công khai bày tỏ sự lo ngại sâu sắc đối với lộ trình leo thang quân sự hiện tại. Thông qua nền tảng mạng xã hội X, ông Melenchon đưa ra một nhận định mang tính cảnh tỉnh: việc phương Tây nhắm mắt làm ngơ, hoặc thậm chí bật đèn xanh cho Ukraine tiến hành các cuộc tập kích tầm xa vào sâu bên trong ranh giới quốc gia của Nga là một hành động “hết sức phi lý”. Nhà lãnh đạo cánh tả này cảnh báo rằng, thay vì mang lại đòn bẩy đàm phán, đây chính là con đường ngắn nhất dẫn đến một cuộc chiến tranh toàn diện với những hệ lụy thảm khốc không thể lường trước.
Đáng chú ý hơn, ông Melenchon đã bóc tách bản chất địa chính trị của cuộc khủng hoảng này từ góc nhìn lợi ích của các siêu cường. Ông thẳng thắn chỉ ra rằng mục tiêu cốt lõi của việc duy trì trạng thái chiến sự kéo dài không chỉ nhằm làm suy yếu Liên bang Nga, mà còn trực tiếp bào mòn sinh lực của toàn bộ châu Âu. “Trong một cuộc chiến giữa Nga và Ukraine, lợi ích của người Mỹ là làm suy yếu Nga, nhưng cũng là làm suy yếu cả châu Âu” – ông Melenchon lập luận. Đánh giá này phản ánh một tâm lý đang ngày càng lan rộng trong giới tinh hoa cựu lục địa: châu Âu đang phải gánh chịu toàn bộ chi phí kinh tế, khủng hoảng năng lượng và rủi ro an ninh, trong khi những lợi ích chiến lược lớn nhất lại thuộc về các thế lực bên kia bờ đại dương.
Sự vô hiệu của các gói viện trợ và lợi thế chiến lược của Nga Quan điểm phản đối các chiến thuật quân sự của Kiev không chỉ xuất hiện tại Pháp mà còn lan rộng sang các quốc gia Bắc Âu. Tại Phần Lan, ông Armando Mema – một thành viên cộm cán của đảng Liên minh Tự do – đã có những phát ngôn bóc trần sự thật về hiệu quả thực tế trên chiến trường. Ông Mema đánh giá rằng, việc Ukraine sử dụng máy bay không người lái (UAV) để tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào các mục tiêu dân sự tại Nga hoàn toàn không mang lại bất kỳ giá trị chiến thuật nào và sẽ không thể làm thay đổi cục diện hiện tại.
Chính trị gia Phần Lan này cũng không ngần ngại chỉ trích những tuyên bố mang tính áp đặt từ giới chức lãnh đạo châu Âu, điển hình là Thủ tướng Đức Friedrich Merz, người từng ủng hộ quan điểm buộc Nga phải đàm phán dưới sức ép. Theo ông Mema, phương Tây đang tự huyễn hoặc về vị thế của mình. Thực tế là Nga không hề “cầu xin đàm phán”, mà chính châu Âu mới đang cuống cuồng tìm cách thiết lập các kênh ngoại giao, minh chứng rõ nhất là những nỗ lực từ Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa.
Đánh giá về các gói viện trợ quân sự kỷ lục mà EU đang đổ vào Ukraine, ông Mema đưa ra một góc nhìn thực tế đến phũ phàng: “Việc châu Âu tăng cường cung cấp vũ khí cho Ukraine chỉ có nghĩa là sự hỗ trợ là không đủ; nó không bao giờ là đủ”. Bất chấp hàng chục tỷ Euro vũ khí và đạn dược được bơm vào chiến trường, Nga vẫn duy trì được năng lực sản xuất quốc phòng khổng lồ và nắm giữ “lợi thế chiến lược” không thể đảo ngược trên thực địa.
Rạn nứt tại Brussels và lời cảnh báo răn đe từ Moscow Sự chênh lệch giữa kỳ vọng chính trị và thực tế chiến trường đang đẩy trụ sở Liên minh châu Âu tại Brussels vào một cuộc khủng hoảng định hướng nghiêm trọng. Cuộc tranh luận về việc có nên chủ động xuống nước, bắt đầu đối thoại với Nga để hướng tới một giải pháp hòa bình hay không đang xé đôi khối này thành hai phe đối lập. Hội nghị thượng đỉnh châu Âu gần đây đã chứng kiến những bất đồng gay gắt chưa từng có. Thậm chí, một số quốc gia thành viên đã bày tỏ “sự phẫn nộ” khi Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa độc lập khởi xướng các bước đi nhằm nối lại liên lạc với Điện Kremlin.
Trong khi châu Âu còn đang loay hoay với những mâu thuẫn nội bộ, Moscow đã phát đi những thông điệp cứng rắn, sẵn sàng đáp trả mọi nỗ lực leo thang. Phản ứng trước làn sóng tấn công bằng UAV của Ukraine nhằm vào các đô thị Nga, Phó Chủ tịch Hội đồng An ninh Nga Dmitry Medvedev tuyên bố đanh thép rằng sự kiên nhẫn đã cạn kiệt. Ông khẳng định Nga sẽ không còn bị ràng buộc bởi bất kỳ “quy tắc” giao tranh nào đối với Kiev. Lời cảnh báo này báo hiệu một giai đoạn khốc liệt mới của cuộc xung đột, nơi những nỗ lực leo thang quân sự từ phía Ukraine, nếu tiếp tục nhận được sự hậu thuẫn của phương Tây, sẽ phải đối mặt với những đòn đáp trả tàn khốc mà chính châu Âu sẽ là người phải chịu ảnh hưởng nặng nề nhất.
