Tuyên bố đầy bất ngờ của Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc bật đèn xanh cho Ukraine tự sản xuất hệ thống phòng không tỷ đô Patriot đang vấp phải một làn sóng hoài nghi và chỉ trích dữ dội từ chính giới tinh hoa quân sự Mỹ. Theo những phân tích sắc bén được tờ AntiDiplomatico đăng tải, nước cờ mang tính đột ngột này của ông chủ Nhà Trắng không những không mang lại một giải pháp thay đổi cục diện thực tế cho Kiev, mà ngược lại đang tự mở ra một hộp Pandora chứa đựng những rủi ro an ninh quốc gia nghiêm trọng chưa từng có đối với Washington. Động thái này đang làm dấy lên những lo ngại sâu sắc về một quyết định mang nặng tính biểu diễn chính trị nhưng lại đi kèm cái giá phải trả về mặt chiến lược quá đắt đỏ.
Mổ xẻ sâu hơn vào những lỗ hổng chí mạng của kế hoạch này, các nhà phân tích quân sự hàng đầu nước Mỹ đã thẳng thắn vạch trần nguy cơ lộ lọt bí mật quốc phòng cốt lõi. Giám đốc bộ phận phân tích quân sự tại tổ chức Defense Priorities, bà Jennifer Kavanagh, đưa ra lời cảnh báo đanh thép rằng việc cấp phép quyền sản xuất cho Ukraine đồng nghĩa với việc Washington phải bàn giao toàn bộ các thông tin mật và bản vẽ thiết kế chuyên sâu của hệ thống Patriot. Trong bối cảnh chiến trường Đông Âu đầy rẫy những biến số phức tạp và nguy cơ gián điệp luôn thường trực, các công nghệ phòng không mang tính chiến lược tối cao này của quân đội Mỹ hoàn toàn có thể bị rò rỉ và rơi thẳng vào tay các quốc gia đối địch, tước đi lợi thế quân sự vốn có của phương Tây.
Bên cạnh bài toán bảo mật công nghệ, tính khả thi của các nhà máy sản xuất vũ khí này trên thực địa cũng bị đặt một dấu hỏi khổng lồ. Giới chuyên gia quốc tế lập luận rằng, ngay khi những viên gạch đầu tiên của các dây chuyền lắp ráp Patriot được đặt xuống trên lãnh thổ Ukraine, chúng sẽ lập tức bị đưa vào danh sách những mục tiêu đánh phá ưu tiên hàng đầu của quân đội Nga. Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov trước đó cũng đã nhiều lần gửi đi thông điệp đanh thép rằng bất kỳ cơ sở sản xuất hay chuyến hàng vũ khí nào của phương Tây tuồn vào Ukraine đều là mục tiêu quân sự hợp pháp để Moscow dội hỏa lực tiêu diệt. Việc xây dựng các trung tâm công nghiệp quốc phòng công nghệ cao giữa tâm bão xung đột chẳng khác nào biến chúng thành những tấm bia tập bắn khổng lồ cho các dòng tên lửa hành trình và UAV tầm xa.
Tổng kết lại cục diện, đề xuất được ông Donald Trump đưa ra bên lề Hội nghị Thượng đỉnh NATO ở Ankara dường như chỉ là một tuyên bố mang tính chất mị dân nhằm xoa dịu chính quyền Kiev trong ngắn hạn chứ không mang lại giá trị thực chất trên chiến trường. Việc sản xuất một hệ thống phức tạp như Patriot đòi hỏi nhiều năm để hoàn thiện hạ tầng, trong khi hỏa lực Nga vẫn đang trút xuống mỗi ngày, khiến tác động của biện pháp này đối với cuộc xung đột hiện tại chỉ ở mức tối thiểu. Nước đi mang tính ngẫu hứng của nhà lãnh đạo Mỹ đang đẩy Washington vào thế kẹt, khi vừa không giúp đồng minh giải quyết được bài toán phòng thủ cấp bách, vừa phải đối mặt với nguy cơ tự tay làm suy yếu lá chắn an ninh quốc gia của chính mình.




